“De koloniale verslagen noemen geen namen. Daarin staan alleen mannen en vrouwen. Deze mensen hebben geen graf dat wij kennen. Herdenken betekent dus dat wij hun die waardigheid alsnog teruggeven.” Met deze woorden stond voorzitter van De Nationale Assemblée (DNA), dr. h. c. ir. Michael A. Adhin, stil bij de betekenis van de Javaanse immigratie tijdens het symposium “136 jaar Jawa Suriname: De doorwerking van de contractarbeid – welzijn, rechten, cultuur en de toekomst van onze gemeenschap”. Het symposium vond plaats op donderdag 6 augustus 2026 in Sana Budaya en werd georganiseerd door de Vereniging Herdenking Javaanse Immigratie (VHJI).

Op 9 augustus 1890 arriveerden de eerste 94 Javaanse contractarbeiders in Suriname. Zij kwamen met vrijwel niets, maar bouwden in de loop der jaren een gemeenschap op met een rijke en herkenbare culturele identiteit. “Zelfs hun eerste gamelan maakten zij zelf, uit weggegooide olievaten”, benadrukte DNA-voorzitter Adhin. Voor hem vormt dit een krachtig voorbeeld van de veerkracht, creativiteit en het doorzettingsvermogen van de Javaanse gemeenschap. Parlements-voorzitter Adhin nam als panellid deel aan het symposium en reflecteerde op de doorwerking van de contractarbeid in het heden. Hoewel de contractarbeid tot het verleden behoort, blijven vraagstukken rond welzijn, sociaaleconomische kansen, rechten, culturele identiteit en maatschappelijke participatie actueel.

Artikel 37 lid 2 van het Reglement van Orde verbiedt beledigende woorden in 's Lands vergaderzaal, en artikel 7 lid 3 belast mij met de handhaving van de orde bij de beraadslaging. Daar ligt mijn bevoegdheid, voor de ordehandhaving IN de zaal. De uitspraak is in eerste instantie buiten de zaal gedaan, en zij heeft dusdanig gewicht gekregen dat afkeuring uitgesproken moest worden. Boven het Reglement van Orde staat de Grondwet. Artikel 69 bepaalt dat de Wetgever, de Regering en de overige overheidsorganen de bepalingen van de Grondwet in acht nemen. Het Reglement ordent onze vergaderingen. De Grondwet ordent onze hele Republiek.

Artikel 8 lid 2 van die Grondwet: niemand mag op grond van geboorte, geslacht of enige andere status gediscrimineerd worden. Artikel 35 lid 2: Man en Vrouw zijn voor de wet gelijk. Dat geldt voor elk ambt in onze Republiek, tot het hoogste toe. En elk lid van DNA heeft bij de aanvaarding van zijn ambt, in de zaal, de eed van artikel 65 afgelegd: gehoorzaamheid aan de Grondwet.